Onderzoek naar het Integraal Afwegingskader

Het Adviescollege Toetsing Regeldruk (ATR) verricht op eigen initiatief onderzoek naar de kwaliteit van de IAK-documenten bij voorgenomen wet- en regelgeving. ATR voert het onderzoek in eigen beheer uit.

Toelichting

Bij voorgenomen wet- en regelgeving vindt in de regel internetconsultatie plaats. Die consultatie is bedoeld om wetgevingsprocedures transparanter te maken en de kwaliteit (met name de onderbouwing) van de wetgeving te verhogen. ATR brengt zijn advies over voorgenomen wetgeving uit in de (internet)consultatiefase. Het betrekt daarbij de documenten die openbaar beschikbaar zijn. Dit betekent dat ook de antwoorden op de vragen in het Integraal Afwegingskader (IAK) bij het advies kunnen worden betrokken. Dit IAK is het Nederlandse ‘impact assessment’-systeem.

De OECD heeft recent een studie uitgebracht naar het IAK, waarin het aanbevelingen doet voor de governance structuur van het IAK. De studie geeft echter geen inzicht in de mate waarin het IAK nu eigenlijk wordt gebruikt en of het op de juiste wijze wordt gebruikt. Met het onderzoek wil ATR hier meer inzicht in krijgen. Dit kan vervolgens worden gebruikt om lessen te leren hoe het Nederlandse impact assessment systeem te verbeteren.

Aanleiding voor het onderzoek

De aanleiding voor ATR om medio 2020 onderzoek te starten naar de kwaliteit van het IAK-document bij voorgenomen wet- en regelgeving is drieledig:

  1. Het genoemde rapport van de OECD uit 2020.
  2. De bevindingen van ATR bij de toetsing van voorgenomen wet- en regelgeving in de (internet)consultatiefase. ATR constateerde in de afgelopen jaren bij meerdere dossiers dat het IAK-document niet (of zeer summier) was ingevuld.
  3. IAK en internetconsultatie vormen een belangrijk onderdeel in het systeem van wetgevingskwaliteit in Nederland. In de afgelopen jaren zijn deze instrumenten ook uitgebreid en prominenter gepositioneerd. Specifieke kwaliteitseisen ten aanzien van voorgenomen wet- en regelgeving zijn veelal ‘verwerkt’ in het IAK(-document) en/of de internet-consultatie.

Doel van het onderzoek

ATR wil met het onderzoek bijdragen aan de kwaliteitsontwikkeling en -verbetering van (de instrumenten bij) voorgenomen wet- en regelgeving, door middel van:

  1. een analyse over de opvolging van kwaliteitseisen en procesafspraken ten aanzien van IAK-document in de context van internetconsultatie in 2018 en 2019, en op basis hiervan:
  2. aanbevelingen om de kwaliteit van (toepassing van het) IAK-document te verbeteren.

ATR maakt bij het onderzoek gebruik van een externe klankbordgroep die vanuit eigen expertise en ervaring reflecteert op de aanpak, de bevindingen en op te stellen ATR-advies.

De onderzoeksresultaten zullen naar verwachting tegen het eind van 2020 worden afgerond en openbaar gemaakt.